Kısa cevap
Mavi ekran, Windows'un sisteme zarar verebilecek bir hataya karşı koruyucu tepkisidir. Önce ekrandaki hata kodunu not edin (örneğin IRQL_NOT_LESS_OR_EQUAL), ardından BlueScreenView aracında veya Windows olaylarında çökmeye neden olan dosyayı bulun. En yaygın suçlular sürücüler, arızalı RAM belleği ve disk sorunlarıdır.
Sorun nasıl anlaşılır
- Bilgisayar hata koduyla birlikte mavi ekran gösterir ve ardından aniden yeniden başlar veya donar
- Mavi ekran, masaüstü görünmeden önce sistem başlatılırken ortaya çıkar
- Çökme her zaman aynı işlemde, örneğin oyun oynarken veya dosya kopyalarken meydana gelir
- Windows açılır ancak birkaç dakika sonra yeniden başlar
- Ekranda "Your PC ran into a problem and needs to restart" gibi bir mesaj görünür
En yaygın nedenler
Arızalı veya eski sürücü
Ekran kartı, ağ veya yonga seti sürücüsü mavi ekranın en yaygın nedenidir. Sorun, Windows güncellemesinden veya yeni donanım kurulumundan sonra ortaya çıkar.
Arızalı RAM belleği
Hasarlı bellek modülü, farklı işlemlerde çökmelere ve MEMORY_MANAGEMENT veya PAGE_FAULT_IN_NONPAGED_AREA gibi kodlara neden olur.
Disk veya dosya sistemi sorunları
Bozuk sektörler ve hasarlı sistem dosyaları NTFS_FILE_SYSTEM veya UNMOUNTABLE_BOOT_VOLUME gibi kodlara yol açar.
Uyumsuz antivirüs veya üçüncü taraf sürücü
Antivirüs veya sanallaştırma araçları gibi sisteme derinlemesine yerleşen programlar, güncellemeden sonra çökmeye neden olabilir.
Aşırı ısınma veya kararsız güç kaynağı
Kasadaki toz ve zayıf güç kaynağı voltajı, genellikle net bir hata kodu olmadan yük altında çökmelere neden olur.
Adım adım çözüm
- 1
Mavi ekrandaki hata kodunu not edin
Mavi ekranın alt kısmında büyük harflerle bir kod bulunur, örneğin
IRQL_NOT_LESS_OR_EQUALveyaSYSTEM_SERVICE_EXCEPTION. Ekran çok hızlı kapanıyorsa otomatik yeniden başlatmayı kapatın:Ayarlar > Sistem > Hakkında, ardından gelişmiş sistem ayarlarını açın ve Başlangıç ve Kurtarma bölümünde Ayarlar'a tıklayıp Otomatik olarak yeniden başlat seçeneğini kapatın. Hata kodu, daha fazla araştırma için anahtardır. - 2
Windows olaylarında ne yazdığını kontrol edin
Başlat menüsündeki aramadan
Event Viewer'ı açın veWindows Logs > Systemyoluna gidin. Error düzeyine göre filtreleyin ve kaynağıBugCheckolan olayı arayın. Açıklamada hata kodu ve parametre sayısı yer alır, bu da nedeni daraltmanıza yardımcı olur. - 3
Çökmeye neden olan dosyayı bulun
C:\Windows\Minidumpklasöründeki küçük dump dosyalarını okuyan ücretsiz BlueScreenView aracını yükleyin. Caused By Driver sütununda dosya adını görürsünüz, örneğin NVIDIA grafikleri içinnvlddmkm.sysveya sistemin kendisi içinntoskrnl.exe. Suçlu bir sürücüyse, Windows Update yerine üreticinin sitesinden güncelleyin. - 4
RAM belleğini kontrol edin
Başlat menüsü aramasından
Windows Memory Diagnosticaracını çalıştırın ve Restart now and check for problems seçeneğini seçin. Test genellikle 20 ila 30 dakika sürer ve sonuç sistem açıldıktan sonra gösterilir. Hata bildirilirse bilgisayarın güç bağlantısını kesin, masaüstü bilgisayarınız varsa kasayı açın ve modüllerin düzgün takılı olup olmadığını kontrol edin, ardından modülleri tek tek test edin. - 5
Diski ve sistem dosyalarını kontrol edin
Komut İstemi'ni yönetici olarak açın ve
sfc /scannowkomutunu, ardındanDISM /Online /Cleanup-Image /RestoreHealthkomutunu çalıştırın. Disk kontrolü içinchkdsk C: /f /rkomutunu çalıştırın ve kontrolün bir sonraki yeniden başlatmada yapılmasını onaylayın. Bu komutlar hasarlı sistem dosyalarını onarır vechkdskbozuk sektörleri tespit edip işaretler. - 6
Sistemi önceki bir duruma geri yükleyin
Çökmeler bir program veya sürücü kurulumundan sonra ortaya çıkıyorsa
Control Panel > Recovery > Open System Restoreyolunu açın ve değişiklikten önceki bir geri yükleme noktası seçin. Windows 11'de aynı araca Başlat menüsündeki aramayla da ulaşabilirsiniz. Bu işlem kişisel dosyalarınızı silmez, ancak sistem dosyalarını, sürücüleri ve programları geri yükleme noktasındaki duruma döndürür. - 7
Şüpheli sürücüleri ve programları kaldırın
Device Manager'da sarı ünlem işareti olan aygıtları inceleyin ve sürücülerini güncelleyin veya kaldırın. Çökmeler antivirüs veya sanallaştırma aracının kurulumundan hemen sonra ortaya çıkıyorsa bu programları geçici olarak kaldırın. Bilgisayarı antivirüs koruması olmadan bırakmayın ve kontrolü bitirdiğinizde yeniden yükleyin. Her değişiklikten sonra bilgisayarı yeniden başlatın ve mavi ekranın geri dönüp dönmediğini izleyin. - 8
Sıcaklığı ve güç kaynağını kontrol edin
Temizlikten önce bilgisayarın güç bağlantısını kesin. Kasadaki tozu temizleyin ve fanın çalışıp çalışmadığını kontrol edin. Çökmeler yalnızca yük altında ortaya çıkıyorsa bilgisayarı başka bir güç kaynağıyla veya serviste test edin, çünkü güç kaynağını yazılımla kontrol etmek zordur.
Hiçbir şey yardımcı olmadıysa: dump dosyası ve daha temiz tanılama
Tüm adımlardan sonra mavi ekran tekrarlanıyorsa dump dosyası oluşturmanın açık olup olmadığını kontrol edin: Ayarlar > Sistem > Hakkında, ardından gelişmiş sistem ayarlarını açın ve Başlangıç ve Kurtarma bölümüne gidin. Small memory dump seçeneğini seçin ve %SystemRoot%\Minidump yolunu kontrol edin. Bu dosyayı bir uzmana gönderebilir veya tam sürücüyü ve hata adresini gösteren WinDbg aracıyla analiz edebilirsiniz. Bilgisayar normal şekilde açılmıyorsa, oturum açma ekranında veya Başlat menüsünde Restart seçeneğini seçerken Shift tuşunu basılı tutarak güvenli modda başlatın ve çökmenin o zaman da olup olmadığını kontrol edin. Güvenli modda çökmeler donanım sorununa, çoğunlukla belleğe veya diske işaret eder.
Tekrarlanmaması için
- Sürücüleri, özellikle ekran kartı ve yonga seti için üretici sitelerinden düzenli olarak güncelleyin
- Bilinmeyen sürücüleri ve sistem dosyalarını değiştiren programları yüklemeyin
- Kasayı tozdan temizleyin ve soğutmayı yılda bir kontrol edin
- Büyük güncellemelerden ve yeni donanım kurulumundan önce geri yükleme noktaları oluşturun
Ne zaman uzmana başvurmalı
Sürücü ve bellek kontrolünden sonra mavi ekran tekrarlanıyorsa, bilgisayar açılamıyorsa veya kaybetmememeniz gereken iş verileri saklıyorsanız IT desteğine başvurun.
BT altyapı bakımı · Sunucular, ağlar, yedekleme, güvenlik ve yardım masasıSık sorulan sorular
Mavi ekran, bilgisayarın kalıcı olarak bozulduğu anlamına mı gelir?
Hayır. Mavi ekranların çoğu sürücü veya yazılımdan kaynaklanır ve parça değiştirmeden çözülür. Yalnızca arızalı bellek veya disk gibi bazı durumlar donanım onarımı gerektirir.
Hangi sürücünün çökmeye neden olduğunu nasıl öğrenirim?
Dump dosyasını BlueScreenView veya WinDbg aracında açın ve çökmenin nedeni olarak gösterilen sürücüye bakın. Dosya adı genellikle üreticiyi belirtir, örneğin NVIDIA, Realtek veya Intel.
Mavi ekrandan sonra bilgisayarı kullanmak güvenli mi?
Mavi ekran yalnızca bir kez göründüyse ve bilgisayar normal çalışıyorsa büyük olasılıkla rastgele bir çökmedir. Tekrarlanıyorsa, nedeni bulana kadar çalışmayı bekletin, çünkü tekrarlanan çökmeler dosyalara zarar verebilir.