Kısa cevap
SSD yükseltmesi, eski bir bilgisayarı hızlandırmanın en etkili yoludur çünkü veri okuma ve yazma darboğazını ortadan kaldırır. 2,5 inç SATA SSD veya anakartınızda NVMe destekli M.2 yuvası varsa NVMe SSD'ye ve Windows ile verilerinizi taşımanın bir yoluna ihtiyacınız vardır. Değişimden sonra sistem birkaç saniye içinde açılır ve programlar çok daha hızlı başlar.
Sorun nasıl anlaşılır
- Windows iki dakikadan uzun sürede açılıyor ve dönen daire uzun süre devam ediyor
- Programlar ve tarayıcı yavaş açılıyor, Görev Yöneticisi'nde disk sürekli yüzde 100'de
- Bir dosya okunurken veya yazılırken açık pencere donuyor
- Dosya arama ve güncelleme yükleme alışılmadık derecede uzun sürüyor
- Bilgisayar sessiz ama diskle çalışırken belirgin şekilde daha sıcak ve gürültülü
En yaygın nedenler
Darboğaz olarak mekanik sabit disk
Klasik HDD'nin hareketli parçaları vardır ve rastgele okuma hızı SSD'den yaklaşık on kat daha yavaştır. Windows 10 ve 11 hızlı bellek için yazılmıştır, bu yüzden HDD'de sürekli disk bekler.
Parçalanmış ve dolu disk
Disk yüzde 85'in üzerinde dolduğunda yazma yavaşlar ve sistemin geçici dosyalar ve güncellemeler için yeterli alanı kalmaz.
Eski ve yıpranmış disk
HDD birkaç yıl çalıştıktan sonra daha yavaş erişim süresine ve giderek daha sık okuma hatalarına sahip olur, bu da SMART verilerinde görülür.
Yetersiz RAM
RAM sürekli doluysa sistem belleği diskteki bir dosyayla tamamlar, bu yüzden yavaş disk daha da hissedilir. Bu nedenle SSD ile birlikte genellikle RAM eklemek de mantıklıdır.
Adım adım çözüm
- 1
Hangi SSD türüne ihtiyacınız olduğunu kontrol edin
Bilgisayarı güçten çıkarın, ardından kasayı açın ve anakarta bakın: M.2 yuvası varsa belgelerde NVMe desteği olup olmadığını kontrol edin çünkü her M.2 yuvası NVMe değildir. Desteklemiyorsa 2,5 inç SATA SSD veya M.2 SATA SSD kalır. Dizüstü bilgisayarda 2,5 inç disk için yer olup olmadığını veya yalnızca M.2 olup olmadığını ve türünü kontrol edin. Kart modelini ve tam yuva türünü en kolay üreticinin belgelerinde doğrularsınız.
- 2
Kapasite seçin ve yedek oluşturun
En az 500 GB SSD alın çünkü Windows ve programlarla birlikte 250 GB hızla tükenir. Herhangi bir müdahaleden önce önemli dosyaları harici diske veya buluta kopyalayın. BitLocker korumasının etkin olup olmadığını da kontrol edin ve kurtarma anahtarını kaydedin çünkü eski diske erişirken veya sistemi klonlarken buna ihtiyacınız olacak.
- 3
Sistemi nasıl taşıyacağınıza karar verin
En güvenlisi sistem görüntüsü oluşturmak veya Windows'u yeni SSD'ye sıfırdan kurmaktır. Her şeyin aynı kalmasını istiyorsanız SSD ile gelen veya ücretsiz bir klonlama aracını yeni disk için USB adaptör veya kutu ile kullanın. Yeni SSD, eski diskle aynı veya daha büyük kapasitede olmalıdır. Klonlamayı sabit güç kaynağıyla, dizüstü bilgisayarda şarj cihazı takılıyken ve kesintisiz yapın. BitLocker etkinse klonlamadan önce askıya alın.
- 4
Diski değiştirin
Bilgisayarı güçten çıkarın ve kapasitörlerin boşalması için güç düğmesine basın. Çalışmadan önce kasanın metal kısmına dokunarak elektrostatik boşalma yapın. Eski disk SATA ise SATA kablosunu ve güç kablosunu ayırın; M.2/NVMe ise sabitlemeyi dikkatlice gevşetin ve çıkarın. Yeni SSD'yi aynı yere sabitleyin. Dizüstü bilgisayarda alt kapağı dikkatlice açın, mümkünse bataryayı ayırın ve o model için üreticinin talimatlarını izleyin.
- 5
Sistemi başlatın ve SSD'nin çalıştığını kontrol edin
Bilgisayarı açın ve BIOS veya UEFI'de yeni diskin önyükleme aygıtı olarak görünüp görünmediğini kontrol edin. Klonladıysanız sistem kendi kendine açılmalıdır; açılmazsa Windows kurulumunu USB'den başlatın.
Task Manager > Performancebölümünde diskin SSD olarak gösterilip gösterilmediğini ve yanıt süresinin düşük olup olmadığını kontrol edin. - 6
TRIM'i etkinleştirin ve disk sağlığını kontrol edin
Command Promptuygulamasını yönetici olarak açın vefsutil behavior query DisableDeleteNotifykomutunu çalıştırın. Değer 0 ise TRIM etkindir. ArdındanOptimize Drivesbölümünde Windows'un diski SSD olarak tanıyıp tanımadığını ve birleştirme yerine optimizasyonun zamanlanıp zamanlanmadığını kontrol edin. - 7
Verileri aktarın ve sistemi ayarlayın
Windows'u sıfırdan kurduysanız dosyaları yedekten geri yükleyin ve programları yükleyin. Güncellemelerin etkin olup olmadığını, yedeğin çalışıp çalışmadığını ve sistem bölümünün yeterince büyük olup olmadığını kontrol edin. Eski diski arşiv için harici disk olarak saklayabilirsiniz ancak önce güvenli şekilde silin.
SSD'den sonra bile bilgisayar yeterince hızlı değilse
SSD disk beklemeyi ortadan kaldırır ancak her şeyi çözmez. İşlemci on yıldan eskiyse veya 4 GB RAM'iniz varsa SSD diskle çalışırken yine büyük hızlanma sağlar ancak işlemci ve bellek sınırlamalarını çözmez. Task Manager > Performance bölümünde neyin hâlâ yüzde 100'de olduğunu kontrol edin: bellekse RAM ekleyin; işlemciyse yükseltme muhtemelen maliyetine değmez. SATA 2 arayüzlü eski dizüstü bilgisayarların SSD'nin tam hızını kullanamayacağına da dikkat edin, ancak hızlanma yine de büyük olacaktır. Değişimden sonra sistem ara sıra takılırsa veya mavi ekran görünürse, diskten şüphelenmeye başlamadan önce kabloları ve SSD'nin doğru sabitlenip sabitlenmediğini kontrol edin.
Tekrarlanmaması için
- Sistem bölümünde en az yüzde 15 ila 20 boş alan bırakın
- Bilgisayarı güç düğmesinden kapatmayın ve güncellemeleri kesmeyin
- Ara sıra disk sağlığını kontrol edin ve önemli dosyaların yedeğini alın
- Kaliteli bir güç kaynağı ve elektrik dalgalanma koruması kullanın
Ne zaman uzmana başvurmalı
Bilgisayarınızın hangi SSD türünü desteklediğinden emin değilseniz, BitLocker koruması etkinse veya değişimden sonra sistem açılmıyorsa, veri kaybı riskini almaktansa bunu bir IT desteğinin üstlenmesi daha iyidir.
BT altyapı bakımı · Sunucular, ağlar, yedekleme, güvenlik ve yardım masasıSık sorulan sorular
Eski sabit diski ek disk olarak saklayabilir miyim?
Kasa boş yer ve SATA kablosu varsa saklayabilirsiniz. Eski disk arşiv ve yedekler için yararlıdır ancak yeni diskin çalıştığını kontrol ettikten sonra yedek alarak güvenli şekilde silin.
Eski bir bilgisayar SSD ile gerçekte ne kadar hızlanır?
Sistem açılışı ve program başlatma genellikle birkaç kat kısalır ve dosyalarla çalışma belirgin şekilde akıcı hale gelir. Oyunlar ve zorlu programlar işlemciye ve ekran kartına da bağlıdır, bu yüzden orada hızlanma daha az olabilir.
Klonlama güvenli mi?
Dikkatlice ve yedekle yapılırsa güvenlidir ancak Windows'u sıfırdan kurmak daha temiz ve güvenilirdir. Klonlama, programları ve hesapları yeniden ayarlamak istemediğinizde pratiktir.